do początku mapa serwisu kontakt  
Kącik psychologiczny
Jak wybrać dobrego psychoterapeutę

Wybór psychoterapuety jest tak samo ważny jak decyzja o podjęciu terapii. Zawody związane ze świadomością siebie, zdrowym stylem życia, zyskują w ostatnich latach coraz większą popularność. W branżę tę wpisuje się również zawód psychologa, czy psychoterapeuty. Jedno i drugie nie jest tożsame i nie musi iść ze sobą w parze. Obydwa zawody jednak zakładają posiadanie wykształcenia kierunkowego, a zatem psychoterapeutą nie może zostać osoba, która sama się nim mianuje. Mając jednak do wyboru dużą ilość gabinetów w których uprawiana jest psychoterapia można zastanawiać się jak dokonać właściwego wyboru i czym w zasadzie się kierować mając na uwadze wybór specjalisty  w tej dziedzinie. 

 

Dlaczego psychoterapeuta i psycholog nie musi być tą samą osobą

Rozszyfrujmy najpierw pojęcia psychoterapeuta i psycholog.

Aby uzyskać dyplom psychologa wystarczy być absolwentem szkoły średniej ze świadectwem maturalnym i pozytywnym wynikiem matury, ukończyć studia psychologiczne na poziomie magisterskim. Żadne inne przygotowanie do uprawiania tego zawodu nie jest na chwilę obecną uprawnione do mianowania tym tytułem. W Polsce studia psychologiczne są zatem 5-letnie i te dają uprawnienia do wykonywania tego zawodu.

Jeśli zaś chodzi o  zawód psychoterapeuty w naszym kraju sytuacja wygląda na nieco bardziej skomplikowaną.  Nie ma obecnie ustawy regulującej wykonywanie tego zawodu. Zostaje więc nim każdy kto posiada tytuł magistra (np. psychologii, pedagogiki, socjologii, bywa że innych kierunków) Zdarza się niestety że tytuł ten jest samozwańczy dla osób, które nie ukończyły, a nawet nie rozpoczęły odpowiedniego przygotowania do prowadzenia terapii metodą rekomendowaną przez organizacje wyznaczające pewne standardy w tej dziedzinie, tj. Polskie Towarzystwa:  Psychologiczne, Psychiatryczne bądź Psychoterapii. Praktyki te niestety się zdarzają coraz częściej, dlatego warto mieć na uwadze ten proceder i sprawdzać kwalifikacje osoby, do której chcemy się udać po pomoc. Obecnie istnieje wiele szkół psychoterapii uczących praktykowania różnych metod terapeutycznych. Zazwyczaj są to szkoły 4-letnie, których szkolenie zakończone jest dyplomem, bądź certyfikatem (nazwa nie ma znaczenia). Zatem szukając psychoterapeuty dla siebie, winniśmy niewątpliwie zwracać uwagę na jego przygotowanie do wykonywania tego zawodu. Tym samym powinna to być osoba, przynajmniej w trakcie szkolenia (informacja ta zwykle jest zawarta w opisie kwalifikacji terapeuty) bądź ukończonej szkole terapeutycznej rekomendowanej przez wyżej wymienione Towarzystwa (np. PTP, PTPP, PTPPd itp.)

Warto również wziąć pod uwagę istotny czynnik ludzki, osobowościowy terapeuty, tzn to czy czujemy się z nim dobrze w kontakcie. W końcu praca z terapeutą zakłada spotykanie się i przebywanie z tą osobą przez dłuższy czas (zwłaszcza w terapiach długo- i średnio –terminowych). Ważne jest pewne osobowościowe dopasowanie się w relacji, w końcu to ona jest podstawą kontaktu człowieka z drugim człowiekiem, a także istotnym czynnikiem leczącym w procesie leczenia jakim jest psychoterapia.

 
Kogo wybrać psychologa, psychoterapeutę czy psychiatrę?

 

więcej
 

Anoreksja nervosa, otyłość – leczenie psychoterapią

 Czym jest otyłość?

Otyłość to jak powszechnie wiadomo nadmiar zgromadzonej tkanki tłuszczowej, przekraczający jego potrzeby i możliwości adaptacyjne, które prowadzi do negatywnych tych zarówno fizycznych jak i psychicznych dla zdrowia skutków.

Powszechnie znaną i wiadomą przyczyną otyłości jest przejadanie się. Jednak wnikając bliżej w przyczyny tego zjawiska, okazuje się, iż nie jest ono takie proste.

Czy otyłość można leczyć psychoterapią?

Psychoterapia psychoanalityczna (w tym również psychodynamiczna) traktuje otyłość jako skutek działania nieprawidłowych, mechanizmów obronnych a jej korzeni upatruje już w relacji rodzic – dziecko.

Zarówno zbyt duża opiekuńczość jak i jej brak, a tym samym brak zaspokajania potrzeb dziecka może mieć znaczenie w zachowaniach pojawiających się w przyszłości, które dotyczyć będą jedzenia. To w jaki sposób rodzic stara się zaspokajać potrzeby dziecka ma wpływ na wykształcenie przez dziecko mechanizmów obronnych, które potem utrwalają się w toku rozwoju.

Również rola jaką dla rodziców stanowi karmienie, może pełnić funkcję kompensacyjną, tzn. rekompensowania dziecku np. braku opieki, bezradności rodzicielskiej, braku umiejętności odpowiadania na potrzeby dziecka. Taka sytuacja zmienia znaczenie jedzenia, zarówno dla rodzica jak i dziecka. Dziecko również kompensuje sobie brak innych zaspokojonych potrzeb jedzeniem, które ma w nadmiarze, ucząc się niejako tego, że w kompensowaniu tym nie ma nic złego. Dzieje się to oczywiście nieświadomie. Jako sygnał tego kiedy należy sięgnąć po jedzenie, dziecko, również w życiu dorosłym, odczytuje pojawiające się uczucie dyskomfortu, związane z poczuciem porażki, pojawiających się niepowodzeń, trudności. Jednym słowem trudno jest rozróżniać negatywne emocje i umieć sobie z nimi radzić  w inny sposób, niż ten wyuczony w dzieciństwie. Nie został również wykształcony odpowiednio mechanizm odróżniania negatywnych emocji od głodu. Jedzenie dodatkowo zaspokaja również inne potrzeby , co jest dodatkową gratyfikacją.

Na ryzyko pojawienia się otyłości składa się również nieprawidłowa więź powstała między rodzicem a dzieckiem. Badania przeprowadzone na grupie nastolatków dowodzą, że chłopcy, którzy mają nadmiernie kontrolujących ich dietę rodziców, pozostający z nimi w zbyt dużej bliskości – częściej cierpią na otyłość. Natomiast w przypadku dziewcząt nadmierny przyrost ciała pojawia się w przypadku poczucia niedostatecznej troski i opieki ze strony rodziców.

Odwracanie uwagi

Zaburzenia jedzenia dziecka, w tym również otyłość, może także pełnić inną rolę. Kiedy cała rodzina koncentruje się na masie ciała dziecka, nie zwraca uwagi na inne problemy. Właśnie dlatego zakłada się, że otyłość może być wtedy przejawem odwracania uwagi od innych problemów i konfliktów, które toczą się w rodzinie. Koncentrując się na bezpiecznym temacie otyłości, nie ma konieczności poruszania tematów mogących nasilić konflikty i problemy. Takie podchodzenie do tematu skutkuje jednak brakiem możliwości rozwiązania trudności.

Jak sobie pomóc?

Jeżeli postrzegamy źródło swoich problemów z objadaniem się w nieumiejętności rozróżniania głodu od negatywnych emocji, to powinniśmy się w pierwszej kolejności nauczyć takiego rozróżniania. Tylko prowadząc wnikliwe obserwacje swojej osoby możemy zobaczyć, w jaki sposób naprawdę przejawia się nasz głód. Pomocna w tym jest obserwacja bądź praca z terapeutą, który pełni rolę rodzica uczącego innych rozwiązań, sposobów radzenia sobie z emocjami.

Anoreksja nervosa

Określenie „jadłowstręt psychiczny” bywa mylące, gdyż jako główny problem w tym zaburzeniu sugeruje problem utraty apetytu. W rzeczywistości głównym problemem jest lęk przed otyłością, a co za tym idzie fanatyczne dążenie do szczupłej sylwetki.  Kryterium rozstrzygającym rozpoznanie są: ubytek masy ciała poniżej 85% minimalnej masy ciała w stosunku do wieku oraz brak miesiączki u kobiet (co najmniej 3 cykle). Anoreksja występuje zarówno u kobiet jak i mężczyzn, choć u „płci pięknej” była do tej pory częściej rozpoznawana. Mężczyźni stanowią od 5% do 10% pacjentów, jednak bez względu na płeć przebieg choroby jest podobny.

U podstaw tworzenia się jadłowstrętu psychicznego jest zaburzenie w przekonaniu na temat własnego „ja”. Pacjentki, które najczęściej dotyka ta choroba pełnią rolę „grzecznych dziewczynek”, spełniających oczekiwania rodziców, aż do okresu dojrzewania, kiedy stają się uparte i zbuntowane, negatywnie nastawione do świata.

Metoda psychodynamiczna podejmuje leczenia się zaburzeń jedzenia. Tym samym osiąga dobre efekty w leczeniu tych dysfunkcji. W przypadkach kiedy to konieczne łączy leczenie z hospitalizacją oraz terapią rodzinną, która również jest elementem bardzo istotnym w procesie wychodzenia z anoreksji.

 
Artykuł

Jak leczyć nerwicę?

Czym jest nerwica?

Zaburzenia nerwicowe to obszerna kategoria chorób dezorganizujących życie ludzkie. Pacjenci cierpiący na nerwicę skarżą się na: lęki, zaburzenia somatyczne, kompulsywne mycie rąk etc. Objawy te pojawiają się zazwyczaj, gdy mechanizmy, które do tej pory pozwalały na dobre funkcjonowanie, tym samym radziły sobie z nieświadomym konfliktem (przyczyną nerwicy), przestały spełniać swoją rolę. Objawy nie są więc niczym innym, jak obronami, które często pod wpływem silnego stresu, nowych warunków otoczenia, kryzysu, utraciły swój adaptacyjny charakter. Jako, że przyczyną nerwicy jest nieuświadomiony konflikt psychiczny, warto zasięgnąć porady specjalisty (psychoterapii indywidualnej, grupowej), by móc najpierw zrozumieć, a potem rozwiązać wyparty z psychiki konflikt.

Jakie są rodzaje nerwic?

Istnieje wiele klasyfikacji zaburzeń nerwicowych.

Antoni Kępiński – jeden z najwybitniejszych polskich psychiatrów, rozróżnia:

nerwice neurasteniczne,
nerwice hipochondryczne,
nerwice natręctw,
nerwice depresyjne,
nerwice histeryczne,
nerwice narządowe (psychosomatyczne),
oraz nerwice lękowe.

Jak rozpoznać nerwicę?

Diagnoza nerwicy powinna współistnieć z występowaniem poniżej wymienionych objawów. Podobnie jak w przypadku innych zaburzeń, objawy te uznaje się za nerwicę, gdy utrzymują się ponad miesiąc.
Wg Kępińskiego za objawy osiowe nerwicy uważa się:
• lęk
• zaburzenia wegetatywne
• egocentryzm
• „błędne koło”
Lęk: pacjenci zgłaszający się do psychologa/psychoterapeuty często zdają sobie sprawę z niedorzeczności swoich lęków. Czasem pozorne objawy tj. rytualne sprawdzanie np. czy drzwi są zamknięte, kuchenka wyłączona, ręce czyste itp., pozwalają na rozładowanie napięcia wynikającego z lęku . Może się zdarzyć, że z czasem przyjmuje on formę lęku napadowego (napady paniki) o bardzo dużym, trudnym do opanowania nasileniu. Kiedy indziej również lęk ten pojawia się w postaci zlokalizowanej, czyli pod postacią fobii – w konkretnych sytuacjach, w kontakcie z określonym czynnikiem go wywołującym.  W każdym z tych przypadków dezorganizuje życie i codzienne funkcjonowanie. Nie bez powodu w Międzynarodowej Kwalifikacji Chorób ICD-10 „zaburzenia nerwicowe”  to to samo co „zaburzenia lękowe”.

Objawy wegetatywne to m.in. zaburzenia łaknienia (znaczące zmniejszenie lub zwiększenie apetytu), zaburzenia snu (wybudzanie się, trudności z zasypianiem), ból głowy, żołądka lub mięśni, zaburzenia życia seksualnego.
Egocentryzm nerwicowy charakteryzuje się koncentrowaniem wokół własnych problemów, objawów, które powodują cierpienie psychiczne, od których trudno się oderwać. Jest to bardzo trudny i męczący zarówno dla pacjentów jak i dla osób im bliskich objaw.

„Błędne koło nerwicowe”, jest bardzo charakterystyczny dla rozpoznania nerwicy. Odgrywa również ważna rolę  w zaburzeniach nerwicowych. Mechanizm ten składa się z lęku i objawów, które są siłą napędową dla błędnego koła. Uczucie napięcia, lęku wzmacnia objawy wegetatywne, a te z kolei wzmacniają lęk. Pacjent martwiąc się o swoje zdrowie znów zaczyna się bać, co z kolei napędza objawy wegetatywne.

Jak jest rozumiana nerwica w terapii psychodynamicznej.

Psychoterapeuci o orientacji psychoanalitycznej/ psychodynamicznej upatrują źródło  zaburzeń lękowych w nierozwiązanych i nieuświadomionych konfliktach wewnętrznych pacjenta. Głównie wyróżnia się antagonizm pomiędzy „popędami” (nieświadomymi pragnieniami) a normami uwewnętrznionymi przez jednostkę (sumienie, superego) . Zwraca się także uwagę na traumy oraz deficyty opieki ze strony rodziców w okresie dzieciństwa. Terapia psychodynamiczna jest odpowiedzią powstałą w czasach Freuda na potrzeby pacjentów z objawami nerwicy, dlatego uznaje się ją za  skuteczną metodę leczenia owych zaburzeń.

więcej
 
Artykuł (wraz ze streszczeniem)